(foto: Getty Images)
Klub koji je ujedinio Severnu Irsku.
Irska je bila prva engleska kolonija. Vekovi pobuna, ratova, gladi i genocida su 1922. godine konačno doveli do stvaranja slobodne irske države na većem delu ostrva. Samo šest grofovija na severu, takozvani Ulster, ostalo je pod britanskom krunom. Time je započeta tužna priča Severne Irske, gde su protestantski potomci engleskih i škotskih doseljenika iz 16. i 17. veka imali privilegovan položaj u odnosu na irsko katoličko stanovništvo.
Severna Irska je tako postala potpuno segregisano društvo u kojem je privilegovano protestantsko stanovništvo imalo svoje političke, kulturne i sportske institucije, dok je potlačeno katoličko stanovništvo imalo svoje. To se, naravno, odrazilo i na fudbal, jer su klubovi poput Linfilda, Kruzadersa i Glentorana bili izrazito protestantski, dok su Belfast Seltik, Deri Siti i Kliftonvil bili izrazito katolički. Podele su bile (i ostale) jasne i nepremostive.
Jedini izuzetak bio je omladinski klub Star of the Sea iz severnog belfastskog naselja Ratkul, koji je 1964. godine osnovao doktor Lijam Konlon. Kao što mu i ime kaže, „Morska zvezda“ – što je jedan od naziva za Devicu Mariju – u osnovi je bio katolički klub. Ratkul je bio mešovit deo Belfasta, gde su protestanti činili većinu, dok je oko 30% stanovništva bilo katoličko. Međutim, zahvaljujući Konlonu, u klubu je bio dobrodošao svako, bez obzira na versku pripadnost.
U klubu je postojalo samo jedno pravilo: o veri i protestantsko-katoličkom sukobu se ne govori. Pre 1969. godine, kada su izbili nemiri i Severna Irska bila gurnuta u brutalni građanski rat, to je bio odličan recept za uspeh. Za Star of the Sea igrali su izuzetno talentovani mladi fudbaleri iz obe zajednice. Tim sastavljen od katolika i protestanata bio je daleko najbolji u omladinskim ligama podeljene Severne Irske. Osvojili su brojne titule i u dve godine izgubili samo dva meča.
Nakon 1969. godine, kada su katolici počeli da zahtevaju ravnopravnost i građanska prava, a brutalan odgovor protestanata i britanske vojske izazvao višedecenijski oružani sukob, omladinski klub koji je spajao obe strane nastavio je sa inkluzivnom politikom, ali je to u sedamdesetim godinama postalo sve teže.
Najbolje to oslikava sudbina pojedinih igrača koji su zajedno igrali u Star of the Sea, a kasnije se našli na suprotnim stranama. Najpoznatiji među njima bio je nesumnjivo Bobi Sends, koji je igrao na levom beku. Bio je brz, borben i izuzetno talentovan, ali mu fudbalska karijera nije bila suđena. Sands se pridružio Irskoj republikanskoj armiji (IRA) i 1977. godine bio zatvoren u ozloglašenom zatvoru Mejz u Belfastu.
Pošto britanska država irskim pobunjenicima nije priznavala status političkih zatvorenika, već ih je tretirala kao obične kriminalce, Sands se 1981. godine zajedno sa saborcima odlučio za štrajk glađu. Vlasti su dopustile da umre od gladi, čime je postao ikona republikanske borbe. Navijači Glazgov Seltika i dalje ga slave. Godine 2013. UEFA je novčano kaznila klub jer je navijačka grupa Grin Bridžejd na tribinama razvila transparent sa njegovim likom.
Na suprotnoj strani bila su njegova bivša saigrača, Majkl Ačeson i Teri Nikols, koji su se pridružili lojalističkoj paravojnoj organizaciji Ulsterska dobrovoljačka sila (UVF). UVF je, pod izgovorom borbe protiv IRA-e, sprovodila teror nad katoličkim civilnim stanovništvom i počinila mnoge zločine, zbog kojih su Ačeson i Nikols kasnije završili u zatvoru.
Međutim, nisu svi igrači Star of the Sea izabrali stranu u tom gorkom sukobu. Rejmond Mekord bio je možda i najtalentovaniji fudbaler te generacije, što potvrđuje i činjenica da je sa sedamnaest godina bio na probi u Mančester junajtedu i Blekpulu. Ipak, nije uspeo da postane profesionalac. Iako protestant, ostao je u Star of the Sea i nakon izbijanja građanskog rata.
Iako protestant, Mekord je glasno osuđivao sektaško nasilje sa obe strane i često kritikovao lojalističke paravojne organizacije Ulstersku odbrambenu asocijaciju (UDA) i UVF. Zbog toga je platio najveću moguću cenu – UVF mu je 1997. godine, samo godinu dana pre potpisivanja primirja, ubio sina.
Danas omladinski klub Star of the Sea odavno ne postoji, ali ga se mnogi i dalje sećaju kao simbola inkluzivnosti i zajedništva zaraćenih strana. „Nikoga nije bilo briga ko si“, priseća se Mekord. „Bio si samo jedan od najboljih igrača. Momci su bili puni poštovanja.“
Jedan od tadašnjih igrača, Vili Koldvel, rekao je: „Bili smo jedno. Odlično smo se slagali. Znali smo odakle ko dolazi, ali nam je to bilo potpuno nebitno. Prijateljstvo se rodilo iz činjenice da smo igrali fudbal zajedno. A to prijateljstvo značilo je da smo se družili i van kluba.“
Star of the Sea Boys Club preživeo je najteža vremena i nastavio s radom sve do 2003. godine, kada je fudbalska sekcija ugašena. Ipak, njegovo ime nastavilo je da živi kroz jedan od najboljih irskih košarkaških klubova, koji je 2007. godine skratio ime u Belfast Star.